ชำระเงินตามเช็คแล้ว คดีเช็คจบหรือไม่?
ชำระเงินตามเช็คแล้ว คดีเช็คจบหรือไม่? เป็นคำถามที่หลายคนสงสัย โดยเฉพาะผู้ที่ออกเช็คแล้วเช็คถูกธนาคารปฏิเสธการจ่ายเงิน หรือผู้ที่ถูกฟ้องเป็นคดีเช็ค
หลายคนเข้าใจว่า เมื่อจ่ายเงินให้เจ้าหนี้ครบตามจำนวนเช็คแล้ว เรื่องจะจบโดยอัตโนมัติทันที
แต่ในทางปฏิบัติ การชำระเงินกับการสิ้นสุดของคดีเป็นคนละเรื่องกัน จึงควรตรวจสอบว่าขณะชำระเงินนั้น คดีอยู่ในขั้นตอนใด และคู่กรณีได้ดำเนินการอย่างไรต่อคดี
จ่ายเงินตามเช็คแล้ว ถือว่าคดีจบหรือไม่?
คำตอบคือ ไม่ควรสรุปว่าจบโดยอัตโนมัติ
กฎหมายกำหนดให้ความผิดตามมาตรา 4 แห่งพระราชบัญญัติว่าด้วยความผิดอันเกิดจากการใช้เช็ค พ.ศ. 2534 เป็นความผิดอันยอมความได้ตามมาตรา 5
ดังนั้น หากคู่กรณีตกลงชำระเงินกันได้ การชำระเงินและการดำเนินการเกี่ยวกับคดีควรทำให้ชัดเจนว่า คู่กรณีตกลงยุติข้อพิพาทกันอย่างไร
โดยเฉพาะหากคดีเข้าสู่ศาลแล้ว ไม่ควรเข้าใจเพียงว่า “โอนเงินให้เจ้าหนี้แล้ว = คดีหายไปเอง”
กรณียังไม่ได้แจ้งความหรือฟ้องคดี
หากเช็คเด้งและเจ้าหนี้ยังไม่ได้ดำเนินคดี การตกลงชำระเงินกันอาจช่วยยุติข้อพิพาทได้
แต่ผู้ชำระเงินควรเก็บหลักฐานไว้ เช่น
สลิปโอนเงิน
ใบรับเงิน
หนังสือยืนยันการชำระหนี้
ข้อความที่เจ้าหนี้ยืนยันว่าได้รับเงินครบแล้ว
เอกสารเกี่ยวกับการคืนเช็ค
ที่สำคัญ หากมีการตกลงว่า เมื่อได้รับเงินแล้วจะไม่ดำเนินคดีหรือจะยุติข้อพิพาท ควรทำหลักฐานเป็นลายลักษณ์อักษรให้ชัดเจน
ถ้าแจ้งความแล้ว แต่ยังอยู่ในชั้นสอบสวน
กรณีนี้ต้องตรวจสอบว่าผู้เสียหายและพนักงานสอบสวนดำเนินการในคดีไปถึงขั้นใดแล้ว
หากมีการชำระเงินและคู่กรณีตกลงยุติข้อพิพาท ควรดำเนินการเกี่ยวกับคดีให้ถูกต้องตามขั้นตอน ไม่ควรอาศัยเพียงหลักฐานการโอนเงินแล้วคิดว่าคดีสิ้นสุดลงทันที
หลักฐานการชำระเงินมีความสำคัญ แต่ควรมีหลักฐานเกี่ยวกับการยุติคดีหรือการถอนคำร้องทุกข์/ดำเนินการตามกฎหมายในส่วนที่เกี่ยวข้องด้วย
ถ้าถูกฟ้องศาลแล้ว จ่ายเงินให้เจ้าหนี้ คดีจบหรือไม่?
กรณีนี้ยิ่งต้องระมัดระวัง
สมมติว่า
นาย ก. ออกเช็ค 300,000 บาท
เช็คถูกธนาคารปฏิเสธการจ่ายเงิน
เจ้าหนี้นำคดีไปฟ้องศาล
ต่อมานาย ก. โอนเงิน 300,000 บาทให้เจ้าหนี้
การโอนเงินดังกล่าวเป็นหลักฐานสำคัญว่ามีการชำระเงิน แต่ ไม่ควรหยุดเพียงการโอนเงิน
ควรตรวจสอบว่าคดีอยู่ในขั้นตอนใด และต้องดำเนินการทางคดีอย่างไรต่อ เช่น การแถลงต่อศาล การถอนฟ้อง หรือการดำเนินการอื่นตามที่กฎหมายและกระบวนพิจารณากำหนด
ดังนั้น หากถูกฟ้องแล้ว ควรเก็บหลักฐานการชำระเงินและนำไปดำเนินการในคดีให้เรียบร้อย
จ่ายเงินไม่ครบตามจำนวนเช็ค คดีจบหรือไม่?
โดยทั่วไป หากจ่ายเพียงบางส่วน ไม่ควรเข้าใจว่าคดีสิ้นสุดแล้ว
ตัวอย่างเช่น
เช็ค 500,000 บาท
ชำระแล้ว 200,000 บาท
เหลือ 300,000 บาท
กรณีนี้ควรมีหลักฐานชัดเจนว่าเงิน 200,000 บาทเป็นการชำระส่วนใด และคู่กรณีตกลงกันอย่างไรกับยอดที่เหลือ
หากมีการทำข้อตกลงผ่อนชำระ ควรเขียนรายละเอียดให้ชัดเจน เช่น
ยอดหนี้คงเหลือ
จำนวนเงินที่ชำระแล้ว
วันที่ต้องชำระแต่ละงวด
ผลหากผิดนัด
การดำเนินการเกี่ยวกับคดี
เมื่อชำระครบแล้ว คู่กรณีจะดำเนินการยุติคดีอย่างไร
จ่ายเงินแล้ว เจ้าหนี้บอกว่า “ไม่ติดใจเอาความ” ถือว่าจบไหม?
ไม่ควรพึ่งคำพูดเพียงอย่างเดียว
หากมีการชำระเงินเพื่อแลกกับการยุติคดี ควรมีหลักฐานเป็นลายลักษณ์อักษร และหากคดีอยู่ในชั้นศาล ควรดำเนินการให้ปรากฏในสำนวนคดีหรือดำเนินการตามขั้นตอนของศาล
เพราะในอนาคต หากเกิดข้อโต้แย้งขึ้น จะได้มีหลักฐานยืนยันว่า
“จ่ายเงินแล้ว และคู่กรณีตกลงยุติข้อพิพาทกันอย่างไร”
ก่อนจ่ายเงินตามเช็ค ควรทำอย่างไร?
หากกำลังเจรจากับเจ้าหนี้ แนะนำให้ทำตามขั้นตอนดังนี้
1. ตรวจสอบยอดหนี้จริง
อย่าดูเฉพาะจำนวนเงินหน้าเช็ค ต้องตรวจสอบว่าหนี้ที่แท้จริงเหลือเท่าใด
2. ตกลงเงื่อนไขให้ชัดเจน
หากจ่ายเงินเพื่อให้คดีจบ ต้องระบุให้ชัดว่าเงินที่จ่ายมีผลต่อคดีอย่างไร
3. เก็บหลักฐานการชำระเงิน
เก็บสลิป ใบรับเงิน และเอกสารทุกฉบับ
4. ดำเนินการเกี่ยวกับคดีให้เรียบร้อย
หากมีการแจ้งความหรือฟ้องคดีแล้ว ต้องตรวจสอบขั้นตอนที่ต้องดำเนินการต่อ ไม่ควรถือว่าคดีจบเพียงเพราะมีการโอนเงิน
ถ้าเจ้าหนี้รับเงินแล้ว แต่ยังดำเนินคดีอยู่ ทำอย่างไร?
กรณีนี้ต้องดูเอกสารและข้อเท็จจริงว่าเงินที่ชำระเป็นการชำระหนี้จำนวนใด และมีข้อตกลงเกี่ยวกับการยุติคดีหรือไม่
ผู้ถูกฟ้องควรนำหลักฐาน เช่น
สลิปโอนเงิน
ใบรับเงิน
ข้อตกลงประนอมหนี้
ข้อความสนทนา
หนังสือรับรองการรับชำระเงิน
เอกสารจากศาล
ไปตรวจสอบและดำเนินการในคดีให้ถูกต้อง
ข้อควรระวังที่สำคัญ
อย่าจ่ายเงินโดยไม่มีหลักฐาน
และอย่าคิดว่า
“จ่ายเงินแล้ว เดี๋ยวคดีก็จบเอง”
เพราะการชำระหนี้กับการดำเนินคดีเป็นเรื่องที่ต้องจัดการให้สอดคล้องกัน โดยเฉพาะเมื่อคดีเข้าสู่กระบวนการศาลแล้ว
หากต้องชำระเงินเพื่อยุติคดี ควรทำให้ชัดเจนว่า ชำระเงินจำนวนเท่าใด ชำระเพื่ออะไร และคู่กรณีจะดำเนินการเกี่ยวกับคดีอย่างไรต่อ
สรุป
ชำระเงินตามเช็คแล้ว คดีเช็คจบหรือไม่?
คำตอบคือ ไม่ควรถือว่าคดีจบโดยอัตโนมัติจากการชำระเงินเพียงอย่างเดียว
สิ่งที่ต้องดูคือ
ชำระเงินแล้วหรือไม่ → ชำระครบหรือไม่ → คดีอยู่ขั้นตอนไหน → คู่กรณีตกลงยุติคดีอย่างไร → มีหลักฐานยืนยันหรือไม่ → ได้ดำเนินการในคดีให้ถูกต้องแล้วหรือยัง
โดยเฉพาะเมื่อคดีเข้าสู่ศาลแล้ว การชำระเงินควรดำเนินการควบคู่กับขั้นตอนทางคดีให้เรียบร้อย
หากกำลังถูกฟ้องคดีเช็คหรือกำลังเจรจาชำระเงินกับเจ้าหนี้ ควรนำ หมายศาล คำฟ้อง เช็ค หลักฐานการชำระเงิน และข้อตกลงต่าง ๆ ให้ทนายความตรวจสอบก่อนตัดสินใจ เพื่อป้องกันปัญหาภายหลัง
บทความโดย
ทนายวิชาญศักดิ์ ก้องสนั่น
สำนักกฎหมายนิติธรรมลือชาทนายความ (ศรีราชา)
ให้คำปรึกษาและดำเนินคดีเกี่ยวกับ คดีเช็ค คดีแพ่ง คดีอาญา หนี้สิน และข้อพิพาททางสัญญา โดยพิจารณาข้อเท็จจริงและพยานหลักฐานเป็นรายกรณี
Secondary Keywords: จ่ายเงินตามเช็คแล้ว, คดีเช็คจบหรือไม่, เช็คเด้ง, ชำระหนี้แล้ว, ถูกฟ้องคดีเช็ค, ยอมความคดีเช็ค, ถอนฟ้องคดีเช็ค, คดีเช็ค

