เช็คถูกปลอมลายมือชื่อ ต้องทำอย่างไร?
กรณีพบว่าเช็คถูกนำไปใช้โดยมีการ ปลอมลายมือชื่อของผู้สั่งจ่าย ผู้เสียหายไม่ควรนิ่งเฉย เพราะการนำเช็คที่มีลายมือชื่อปลอมไปใช้หรือแสวงหาประโยชน์ อาจก่อให้เกิดความเสียหายทั้งในทางทรัพย์สินและอาจมีประเด็นความรับผิดทางอาญาตามพฤติการณ์ของแต่ละกรณี
1. รีบติดต่อธนาคาร
เมื่อทราบว่าเช็คมีการปลอมลายมือชื่อ ควรติดต่อธนาคารโดยเร็ว เพื่อแจ้งข้อเท็จจริงและตรวจสอบว่าเช็คฉบับดังกล่าวถูกนำไปเรียกเก็บเงินแล้วหรือไม่ รวมถึงขอเอกสารหรือข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับรายการเช็คไว้เป็นหลักฐาน
หากยังสามารถระงับความเสียหายหรือดำเนินการกับรายการดังกล่าวได้ ควรดำเนินการโดยเร็วที่สุด
2. เก็บหลักฐานเกี่ยวกับเช็คให้ครบถ้วน
หลักฐานที่ควรเก็บ เช่น
เช็คฉบับที่มีปัญหา หรือสำเนาเช็ค
รายการเดินบัญชีธนาคาร
ใบแจ้งรายการหรือเอกสารจากธนาคาร
ตัวอย่างลายมือชื่อจริงของผู้สั่งจ่าย
เอกสารหรือหลักฐานที่แสดงว่าไม่ได้เป็นผู้ลงลายมือชื่อในเช็ค
ข้อความหรือเอกสารที่เกี่ยวข้องกับการนำเช็คไปใช้
หลักฐานความเสียหายที่เกิดขึ้น
หลักฐานเหล่านี้มีความสำคัญต่อการตรวจสอบว่าใครเป็นผู้จัดทำ นำไปใช้ หรือเกี่ยวข้องกับเช็คดังกล่าว
3. แจ้งความร้องทุกข์ต่อพนักงานสอบสวน
หากเชื่อว่ามีการปลอมลายมือชื่อและนำเช็คไปใช้โดยไม่ได้รับอนุญาต ผู้เสียหายสามารถนำหลักฐานเข้าแจ้งความร้องทุกข์ต่อพนักงานสอบสวน เพื่อให้มีการตรวจสอบข้อเท็จจริงและดำเนินคดีตามกฎหมาย
ในการแจ้งความ ควรให้ข้อมูลอย่างละเอียดว่า
เช็คเป็นของใคร → ใครมีสิทธิลงนาม → ลายมือชื่อถูกปลอมอย่างไร → เช็คถูกนำไปใช้ที่ไหน → เกิดความเสียหายอย่างไร
ไม่ควรกล่าวหาเกินกว่าข้อเท็จจริงหรือหลักฐานที่มีอยู่
4. อาจต้องมีการตรวจพิสูจน์ลายมือชื่อ
ประเด็นสำคัญของคดีลักษณะนี้คือการพิสูจน์ว่า ลายมือชื่อในเช็คเป็นลายมือชื่อของผู้สั่งจ่ายจริงหรือเป็นลายมือชื่อปลอม
ในบางกรณีอาจมีการส่งเช็คและตัวอย่างลายมือชื่อไปตรวจพิสูจน์ทางนิติวิทยาศาสตร์ โดยเจ้าหน้าที่จะพิจารณาลักษณะของลายมือชื่อและหลักฐานที่เกี่ยวข้อง
ดังนั้น หากถูกกล่าวหาว่าเป็นผู้สั่งจ่ายเช็ค แต่ยืนยันว่าไม่ได้ลงลายมือชื่อ การรีบเก็บตัวอย่างลายมือชื่อจริงและเอกสารที่เกี่ยวข้องจึงมีความสำคัญ
5. หากมีการนำเช็คไปฟ้อง ต้องรีบต่อสู้คดี
กรณีที่เช็คถูกปลอมลายมือชื่อแล้วมีบุคคลนำเช็คดังกล่าวไปเรียกร้องเงินหรือดำเนินคดี ผู้ที่ถูกกล่าวหาว่าเป็นผู้สั่งจ่ายไม่ควรเพิกเฉยต่อหนังสือทวงถาม หมายเรียก หรือสำเนาคำฟ้อง
ควรนำเอกสารทั้งหมดให้ทนายความตรวจสอบโดยเร็ว เพราะประเด็นสำคัญไม่ได้มีเพียงเรื่อง “เช็คเด้ง” แต่ต้องตรวจสอบด้วยว่า
ลายมือชื่อเป็นของผู้สั่งจ่ายจริงหรือไม่
ใครเป็นผู้ลงลายมือชื่อ
ผู้ถือเช็คได้รับเช็คมาอย่างไร
เช็คถูกนำไปใช้โดยชอบหรือไม่
มีการมอบอำนาจหรืออนุญาตให้บุคคลอื่นลงชื่อหรือไม่
มีความเสียหายเกิดขึ้นกับใครบ้าง
หัวใจสำคัญคือ อย่ารอให้เรื่องบานปลาย
หากได้รับ หมายเรียก หมายศาล หนังสือทวงถาม หรือมีการนำเช็คไปเรียกเก็บเงิน ควรนำเอกสารฉบับจริงหรือสำเนาที่มีอยู่ให้ทนายความตรวจสอบก่อนดำเนินการ เพื่อประเมินแนวทางที่เหมาะสมกับข้อเท็จจริงของคดี
บทความโดย
ทนายวิชาญศักดิ์ ก้องสนั่น
สำนักกฎหมายนิติธรรมลือชาทนายความ (ศรีราชา)
ให้คำปรึกษาและดำเนินคดีเกี่ยวกับ คดีเช็ค คดีแพ่ง คดีอาญา หนี้สิน และข้อพิพาททางสัญญา โดยพิจารณาข้อเท็จจริงและพยานหลักฐานเป็นรายกรณี

