เจ้าหน้าที่ไฟแนนซ์เข้ามาในบ้านเพื่อเอารถได้หรือไม่?
“ค้างค่างวดรถแล้วไฟแนนซ์มาตามรถที่บ้าน”
“เจ้าหน้าที่ไฟแนนซ์เข้ามาในบ้านเพื่อเอารถไปได้หรือไม่?”
“ถ้ารถจอดอยู่ในรั้วบ้าน ไฟแนนซ์มีสิทธิเข้ามาเอารถเองหรือไม่?”
คำถามเหล่านี้เป็นเรื่องที่ผู้เช่าซื้อควรรู้ เพราะแม้ไฟแนนซ์อาจมีสิทธิตามสัญญาในการเรียกรถคืนเมื่อสัญญาถูกบอกเลิกและเข้าเงื่อนไขตามกฎหมาย แต่ สิทธิในการเรียกรถคืนกับสิทธิในการเข้าไปในเคหสถานเป็นคนละประเด็นกัน
ไฟแนนซ์มีสิทธิเข้ามาในบ้านเพื่อเอารถหรือไม่?
โดยหลักแล้ว ไม่ควรเข้าใจว่าไฟแนนซ์มีสิทธิเข้าไปในบ้านหรือพื้นที่ซึ่งผู้อื่นครอบครองโดยพลการ เพียงเพราะผู้เช่าซื้อค้างค่างวดรถ
ต้องพิจารณาเป็นกรณีไปว่า
สัญญาเช่าซื้ออยู่ในสถานะใด
มีการผิดนัดหรือไม่
มีการบอกเลิกสัญญาหรือยัง
ไฟแนนซ์มีสิทธิเรียกรถคืนแล้วหรือไม่
รถจอดอยู่ที่ใด
ผู้ครอบครองสถานที่อนุญาตให้เข้าไปหรือไม่
การนำรถออกไปทำโดยได้รับความยินยอมหรือดำเนินการตามกระบวนการทางกฎหมายหรือไม่
ดังนั้น การที่ไฟแนนซ์เป็นเจ้าของกรรมสิทธิ์ในรถตามโครงสร้างของสัญญาเช่าซื้อ ไม่ได้หมายความว่าจะสามารถเข้าไปในบ้านของผู้เช่าซื้อหรือบุคคลอื่นได้ตามอำเภอใจ
ถ้ารถจอดอยู่ในรั้วบ้านล่ะ?
กรณีรถจอดอยู่ในบริเวณบ้านหรือพื้นที่ที่มีรั้วกั้น ยิ่งต้องพิจารณาเรื่องการเข้าครอบครองสถานที่และความยินยอมของผู้ครอบครองสถานที่ประกอบด้วย
หากผู้เช่าซื้อไม่ยินยอมให้เข้าไปนำรถออก ไม่ควรเกิดการใช้กำลัง งัดประตู ทำลายสิ่งกีดขวาง หรือบังคับนำรถออกไปเอง
หากมีข้อพิพาทเรื่องสิทธิในรถหรือสิทธิในการครอบครอง ควรดำเนินการตามช่องทางกฎหมายแทนการเผชิญหน้า
ถ้าเจ้าหน้าที่บอกว่า “รถเป็นของไฟแนนซ์ จึงเข้ามาเอาได้”
คำพูดดังกล่าวไม่ควรนำมาใช้สรุปว่าเจ้าหน้าที่มีสิทธิเข้าบ้านได้ทุกกรณี
แม้โครงสร้างของสัญญาเช่าซื้อจะทำให้กรรมสิทธิ์ในทรัพย์ยังอยู่กับผู้ให้เช่าซื้อจนกว่าจะชำระครบตามเงื่อนไข แต่ เรื่องกรรมสิทธิ์ในรถกับเรื่องสิทธิในการเข้าไปในเคหสถานเป็นคนละเรื่องกัน
จึงควรตรวจสอบข้อเท็จจริงและสถานะทางกฎหมายก่อนว่าไฟแนนซ์มีสิทธิเรียกรถคืนในขณะนั้นหรือไม่ และจะดำเนินการอย่างไรจึงจะชอบด้วยกฎหมาย
ถ้าผู้เช่าซื้อยอมให้เอารถไป จะเป็นอย่างไร?
หากผู้เช่าซื้อ ยินยอมส่งมอบรถคืน สถานการณ์ย่อมแตกต่างจากกรณีที่มีการบังคับเอารถไปโดยไม่มีความยินยอม
แต่ก่อนส่งมอบรถ ควรตรวจสอบเอกสารให้ชัดเจน โดยเฉพาะ
เอกสารรับมอบรถ
สถานะของสัญญา
ยอดหนี้
ค่าใช้จ่ายต่าง ๆ
เงื่อนไขภายหลังการคืนรถ
การนำรถไปขายหรือจำหน่าย
ภาระหนี้ที่อาจยังเหลืออยู่
คืนรถไม่ได้แปลว่าหนี้สิ้นสุดลงโดยอัตโนมัติในทุกกรณี จึงควรทำความเข้าใจผลทางกฎหมายก่อนลงนามเอกสารใด ๆ
ถ้าเจ้าหน้าที่พยายามเข้ามาเอารถโดยไม่ได้รับอนุญาต ควรทำอย่างไร?
สิ่งสำคัญที่สุดคือ อย่าใช้กำลังตอบโต้
ควรดำเนินการอย่างปลอดภัย เช่น
แจ้งอย่างชัดเจนว่าไม่อนุญาตให้เข้าไปในพื้นที่
ขอให้แสดงตัวและเอกสารที่เกี่ยวข้อง
บันทึกภาพหรือวิดีโอเหตุการณ์เท่าที่ทำได้อย่างปลอดภัย
เก็บข้อมูลชื่อบริษัท ชื่อเจ้าหน้าที่ และหมายเลขโทรศัพท์
เก็บข้อความหรือเอกสารที่ได้รับจากไฟแนนซ์
หากเกิดเหตุรุนแรงหรือมีอันตราย ให้ติดต่อเจ้าหน้าที่ตำรวจเพื่อระงับเหตุ
หลังเหตุการณ์ ควรนำเอกสารและหลักฐานให้ทนายตรวจสอบ
ทั้งนี้ การบันทึกหลักฐานควรคำนึงถึงความปลอดภัยและกฎหมายที่เกี่ยวข้องด้วย
ถ้าไฟแนนซ์มีหมายศาลแล้ว สามารถเข้ามาเอารถได้หรือไม่?
กรณีมีคำสั่งหรือกระบวนการทางศาลแล้ว ต้องแยกพิจารณาตาม ประเภทของคำสั่งหรือกระบวนการบังคับคดี และผู้มีอำนาจดำเนินการ
ไม่ควรเหมารวมว่า “มีหมายศาล” หมายความว่าเจ้าหน้าที่ไฟแนนซ์สามารถเข้าไปเอารถเองได้ทันที เพราะกระบวนการทางศาลและการบังคับคดีมีขั้นตอนและผู้มีอำนาจดำเนินการตามกฎหมาย
หากได้รับเอกสารจากศาลหรือเจ้าพนักงานบังคับคดี ควรตรวจสอบเอกสารโดยละเอียด
สิ่งที่ผู้เช่าซื้อควรตรวจสอบเมื่อไฟแนนซ์มาตามรถ
หากมีเจ้าหน้าที่มาติดตามรถถึงบ้าน ควรตรวจสอบ 5 เรื่องสำคัญ
1. สัญญายังมีผลอยู่หรือไม่
ตรวจสอบว่ามีการบอกเลิกสัญญาหรือยัง
2. ค้างค่างวดจริงเท่าใด
ขอรายละเอียดบัญชีและยอดค้างชำระ
3. มีหนังสือบอกกล่าวหรือไม่
ตรวจสอบว่ามีหนังสือแจ้งและรายละเอียดอย่างไร
4. รถอยู่ในสถานที่ใด
แยกกรณีรถจอดริมถนน ลานจอดรถ หรืออยู่ภายในบ้าน/พื้นที่ส่วนบุคคล
5. จะคืนรถโดยสมัครใจหรือไม่
หากตกลงคืนรถ ควรอ่านเอกสารและเงื่อนไขให้ละเอียดก่อนลงชื่อ
สรุป
เจ้าหน้าที่ไฟแนนซ์ไม่ควรถือว่าการเป็นเจ้าของกรรมสิทธิ์ในรถทำให้สามารถเข้าไปในบ้านหรือพื้นที่ส่วนบุคคลเพื่อเอารถได้ตามอำเภอใจ
แม้ไฟแนนซ์อาจมีสิทธิเรียกรถคืนเมื่อเข้าเงื่อนไขตามสัญญาและกฎหมาย แต่ วิธีการนำรถคืนต้องพิจารณาแยกต่างหาก โดยเฉพาะเมื่อรถอยู่ภายในบ้านหรือพื้นที่ที่บุคคลอื่นครอบครองและไม่มีความยินยอมให้เข้า
สำหรับผู้เช่าซื้อ หากมีเจ้าหน้าที่มาตามรถถึงบ้าน ควรหลีกเลี่ยงการใช้ความรุนแรง เก็บหลักฐาน และตรวจสอบสถานะสัญญา รวมถึงเอกสารบอกกล่าวหรือบอกเลิกสัญญาให้ชัดเจน
หากมีการพยายามเข้ามาในบ้านหรือเอารถออกไปโดยที่ผู้ครอบครองไม่ยินยอม และเกิดข้อพิพาทเกี่ยวกับสิทธิในการดำเนินการ ควรรีบขอคำปรึกษาทางกฎหมายเพื่อพิจารณาข้อเท็จจริงเป็นรายกรณี
บทความโดย นายวิชาญศักดิ์ ก้องสนั่น ทนายความ
สำนักกฎหมายนิติธรรมลือชาทนายความ (ศรีราชา)